Yumaklı: İklim Uyumu İçin Kadın Çiftçilerin Güçlendirilmesi Şart

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, kadın çiftçilerin güçlendirilmesinin küresel gıda güvenliği ve iklim uyumu açısından zorunlu bir strateji olduğunu belirterek iklim finansmanı mekanizmalarının kadınlara daha duyarlı hale getirilmesi çağrısında bulundu. Yumaklı, Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamındaki “Yüksek Düzeyli Kadın Çiftçiler Diyaloğu” programının açılışında konuştu.

Kadın üreticiler iklim krizinin ilk darbesini alıyor

Birleşmiş Milletler tarafından 2026 yılının “Uluslararası Kadın Çiftçiler Yılı” ilan edildiğini hatırlatan Yumaklı, dünya genelinde tarımsal iş gücünün ve gıda üretiminin önemli bölümünü oluşturan kadın çiftçilerin kuraklık, aşırı hava olayları ve su stresi gibi şoklara en açık gruplar arasında yer aldığını ifade etti. Yumaklı, kadın üreticilerin toprağa, finansmana, erken uyarı sistemlerine, tarımsal yayım hizmetlerine ve dijital teknolojilere erişiminde yaşanan kısıtların iklim olaylarıyla birlikte daha belirgin hale geldiğini söyledi.

Yumaklı, tarımsal verimlilik ve istihdamdaki kadın-erkek açığının kapatılmasının küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’yı yaklaşık yüzde 1 artırabileceği ve 45 milyon insanı gıda güvencesine kavuşturabileceği tahminlerine dikkat çekti. Kadın çiftçilerin güçlendirilmesinin tercih değil, zorunlu bir strateji olduğunu vurguladı.

Kadın çiftçilere ulaşan iklim finansmanı sınırlı

Yumaklı, küçük ölçekli kadın çiftçilere ulaşan iklim finansmanının sınırlı kaldığını ve nitelikli biçimde izlenemediğini belirtti. Cinsiyete göre ayrıştırılmış veri eksikliğinin politikaların etkinliğini kısıtladığını ve kaynakların doğru alanlara yönlendirilmesini zorlaştırdığını dile getirdi.

Bu kapsamda Türkiye’nin stratejik ortağı Birleşmiş Milletler Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu (IFAD) ile birlikte bir teknik rapor hazırlandığını aktaran Yumaklı, lansmanı gerçekleştirilecek “Finanse Edilmeyen Yarı” başlıklı raporun, iklim finansmanının kadın çiftçilere ulaşımına ilişkin küresel düzeyde cinsiyete göre ayrıştırılmış ilk sağlam referans çizgisini ortaya koyduğunu söyledi.

Finansman mekanizmalarının kadınlara duyarlı hale getirilmesi çağrısı

Yumaklı, Türkiye’nin Ulusal Uyum Eylem Planı ve tarımsal destek politikaları çerçevesinde kadın üreticilerin kurumsal kapsayıcılığını artırmayı temel öncelik olarak belirlediğini bildirdi. Kadın kooperatiflerinin desteklenmesi, tarımsal risk sigortası mekanizmalarının geliştirilmesi, dijital tarım araçlarının yaygınlaştırılması ve kadın odaklı finansman araçlarının oluşturulmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü belirtti.

Karma finansman ve uyum tahvilleri gibi yenilikçi araçların kadın çiftçileri güçlendirmek için kullanılmasının küresel ölçekte başarıyı mümkün kılacağını ifade eden Yumaklı, tüm paydaşlara seslenerek iklim finansmanı mekanizmalarının kadınlara duyarlı hale getirilmesini, veriye dayalı izleme sistemlerinin kurulmasını ve hesap verilebilirliğin artırılmasını istedi. Yumaklı ayrıca kadın çiftçilerin iklime dirençli tarımsal gıda sistemlerindeki rolünün kurumsal olarak güçlendirilmesi gerektiğini kaydetti.